![]() |
Kadzielnia – jest rezerwatem geologicznym. W 1971r. z okazji obchodów IX wieków Kielc powstał tu amfiteatr gdzie cyklicznie odbywa się Harcerski Festiwal Kultury Młodzieży Szkolnej a także inne imprezy kulturalne i oświatowe. |
Usytuowany jest w centrum Kielc, w południowej części miasta, między ulicami: Krakowska, Gagarina, Al. Legionów i Pakosz. Ochronie podlega najwyższa część wyniosłego skalnego cypla, tzw. Skałka Geologów, wznosząca się pośrodku nieczynnego od 1962 r. kamieniołomu. Kadzielnia o wysokości 295 m n.p.m. jest jednym ze wzgórz Pasma Kadzielniańskiego. Rezerwat zbudowany jest z dewońskich wapieni stromatoporowo-koralowcowych przykrytych wapieniami marglistymi. Na terenie rezerwatu opisano szeregi interesujących zjawisk geologicznych: szczątki fauny (m.in. korali, brachiopodów, ryb i głowonogów), żyłową mineralizację kruszcowo - kalcytową, zjawiska tektoniczne i krasowe. Zostały tu odnalezione między innymi nieznane wcześniej z obszaru Polski gatunki ryb pancernych. W obrębie Skałki Geologów zachowały się relikty roślinności naskalnej. Nazwa wzgórza Kadzielnia pochodzi od zbierania na nim w dawnych czasach ziół na kadzidło dla potrzeb katedry. Około 1770 r. powstał tu z inicjatywy bp. Kajetana Sołtyka pierwszy wapiennik. W roku 1886 pobudowano trzy piece do wypalania wapna.
6 jaskiń znajduje się w Skałce Geologów, 9 w ścianie wschodniej dawnego kamieniołomu i 1 w pobliżu amfiteatru. Największa, jest "Szczelina Kadzielniańska" o dł. 180 m. Prowadzą do niej dwa otwory znajdujące się we wschodniej ścianie, odsłonięte podobnie jak większość w czasie eksploatacji wapieni. W 1959 roku jaskinia została spenetrowana przez kieleckich speleologów: W. Króla i B.W. Wołoszyna, potem przez kilka lat prowadzono w niej obserwacje mikroklimatyczne i faunistyczne.
Tylko w kilku miejscach spotkać można niewielkie nacieki w postaci polew. W latach sześćdziesiątych zaraz po odkryciu jaskini spotkać można było niewielkie stalaktyty. W jaskini znajdują się komory o dużych rozmiarach, na przykład Wysoka ma 8 metrów wysokości i 5 metrów długości, ale są też miejsca, gdzie aby przejść, trzeba się czołgać. Bogata jest fauna jaskiń kadzielniańskich. Stwierdzono tu występowanie nietoperzy: nocka dużego, nocka rudego, gacka szarego, nocka Natterera, nocka Brandta, gacka brunatnego, mopka, mroczka późnego. W jaskini obserwowano występowanie pająków, muchówek, motyli i równonogów.
W południowej części wyrobiska znajduje się amfiteatr na 5 tys. osób (oddany do użytku w 1971 roku w czasie obchodów IX wieków Kielc). Przez pewien czas funkcjonowało w nim szerokoekranowe kino, a tradycyjnie odbywają się tu koncerty Harcerskiego Festiwalu Kultury Młodzieży Szkolnej, który organizowany jest w miesiącach wakacyjnych. Na tzw. Wzgórzu Harcerskim, 22 lipca 1979 roku odsłonięte pomnik Bojowników o Narodowe i Społeczne Wyzwolenie. Z tarasów widokowych obserwować można w kierunku południowym panoramę Pasma Dymińskiego z Górą Telegraf, Pasma Posłowickiego z Górą Pierścienicą; w kierunku południowo-zachodnim, panoramę Góry Biesak, przełom rzeki Bobrzy, pasmo Zgórskie z Górą Patrol; w kierunku zachodnim krajobraz Pasma Kadzielniańskiego z Karczówką; w kierunku północnym Wzgórza Tumlińskie.

* źródło: Rezerwat "Kadzielnia" - Urząd Miasta Kielce

